Wanneer is doorgaan met ondernemen verstandiger dan verkopen?

Lars ten Wolde ·
Vintage messing sleutel naast een moderne vulpen op een gepolijst eiken bureau, zachte raamlicht met warme amberkleurige tinten.

Doorgaan met ondernemen is verstandiger dan verkopen wanneer je bedrijf nog volop in een groeifase zit, de marktomstandigheden ongunstig zijn voor een goede verkoopprijs, of jij als ondernemer nog geen duidelijk beeld hebt van wat je na de verkoop wilt doen. Verkopen op het verkeerde moment kan betekenen dat je waarde op tafel laat liggen of jezelf in een situatie manoeuvreert waar je niet gelukkig van wordt. Dit artikel beantwoordt de meest gestelde vragen rondom deze afweging, zodat je een weloverwogen keuze kunt maken.

Welke signalen wijzen erop dat doorgaan de betere keuze is?

Doorgaan met ondernemen is de betere keuze wanneer je bedrijf nog aantoonbaar groeipotentieel heeft, jij als eigenaar nog energie en motivatie ervaart, en er geen externe druk is om op korte termijn te verkopen. De signalen die hierop wijzen zijn concreet en herkenbaar voor de meeste MKB-ondernemers.

Sterke signalen dat doorgaan verstandiger is:

  • Je omzet en winst groeien nog elk jaar. Een bedrijf in een opgaande lijn is meer waard dan een bedrijf op het hoogtepunt. Kopers betalen hogere prijzen voor voorspelbare groei.
  • Je hebt concrete plannen die nog niet zijn uitgevoerd. Denk aan een nieuwe productlijn, een overname van een concurrent of uitbreiding naar een nieuw marktsegment. Die waarde realiseer je zelf, niet de koper.
  • Je bent persoonlijk nog gemotiveerd. Als de dagelijkse energie er nog is en je plezier hebt in het ondernemen, is er geen reden om te vertrekken.
  • De markt staat er niet goed voor. In sectoren met weinig kopersactiviteit of dalende multiples is het beter te wachten op een gunstiger moment.
  • Je opvolging of exit is nog niet geregeld. Een gehaaste verkoop zonder goede voorbereiding levert vrijwel altijd een lager resultaat op.

Doorgaan is overigens geen definitief besluit. Veel ondernemers gebruiken de periode van doorgaan juist om hun bedrijf verkoopklaar te maken voor een toekomstige transactie.

Wanneer is de verkoopprijs van een bedrijf te laag om een verkoop te rechtvaardigen?

De verkoopprijs is te laag wanneer de geboden prijs niet in verhouding staat tot de werkelijke waarde van het bedrijf, de toekomstige winstgevendheid of wat jij als ondernemer nodig hebt om je financiële doelen te realiseren. Een te lage prijs rechtvaardigt de verkoop simpelweg niet.

In de praktijk speelt een aantal concrete factoren mee:

  • De overnameprijs dekt je pensioenambities niet. Als de netto-opbrengst na belastingen en eventuele earn-out onvoldoende is voor jouw financiële toekomst, is doorgaan of beter voorbereiden logischer.
  • Er is maar één geïnteresseerde koper. Concurrentie tussen meerdere kopers drijft de prijs op. Eén koper betekent weinig onderhandelingsruimte. Een gestructureerd verkoopproces met meerdere kandidaten levert vrijwel altijd een betere uitkomst op.
  • De bieding is inhoudelijk zwak. Een bod dat inhoudelijk sterker is, levert vaak een betere transactie op dan een iets hoger bedrag met zwakkere voorwaarden. Kijk dus niet alleen naar het getal, maar ook naar de condities.
  • Het bedrijf is nog niet verkoopklaar. Afhankelijkheid van de eigenaar, ongedocumenteerde processen of een wisselvallige winsthistorie drukken de waardering. Eerst investeren in het verkoopklaar maken loont dan.

Een eerlijke waardebepaling vooraf geeft je een objectief referentiepunt. Zonder dat weet je simpelweg niet of een bod redelijk is of niet.

Hoe beïnvloedt de levensfase van de ondernemer de keuze om door te gaan?

De levensfase van de ondernemer is een van de meest bepalende factoren in de keuze tussen doorgaan en verkopen. Leeftijd, persoonlijke ambities, gezondheid en de fase van het gezin spelen allemaal een rol naast de financiële en strategische overwegingen.

Een ondernemer van veertig jaar met groeiambities staat in een fundamenteel andere positie dan iemand van vijfenvijftig die nadenkt over de volgende fase van zijn leven. Toch zijn er voor beide situaties herkenbare patronen:

Vroege fase (tot circa vijftig jaar): Doorgaan is vaak logisch. Er is tijd om waarde op te bouwen, groeikansen te benutten en het bedrijf verder te professionaliseren. Een eventuele verkoop op een later moment levert dan een hogere prijs op.

Middelste fase (vijftig tot zestig jaar): Dit is vaak het moment waarop ondernemers serieus beginnen na te denken over een exit. De vraag is niet meer of, maar wanneer en hoe. Voorbereiding op een bedrijfsoverdracht of bedrijfsopvolging wordt concreet.

Latere fase (zestig jaar en ouder): Hier weegt het persoonlijk belang zwaarder. Pensioen, gezondheid en overdracht aan de volgende generatie of een externe koper staan centraal. Te lang wachten verhoogt het risico dat de ondernemer zelf het knelpunt wordt in de bedrijfsvoering.

Naast leeftijd telt ook wat je na de verkoop wilt doen. Ondernemers die geen duidelijk beeld hebben van hun leven na de verkoop, ervaren achteraf regelmatig dat ze de stap te vroeg hebben gezet.

Wat zijn de risico’s van te lang doorgaan met ondernemen?

Te lang doorgaan met ondernemen brengt concrete risico’s met zich mee, zowel financieel als persoonlijk. De belangrijkste valkuil is dat de waarde van het bedrijf op een gegeven moment niet meer stijgt, of zelfs daalt, terwijl de ondernemer zelf minder energie heeft om een verkoopproces goed te doorlopen.

De meest voorkomende risico’s zijn:

  • Verouderd bedrijfsmodel. Markten veranderen. Een bedrijf dat niet mee-evolueert, verliest geleidelijk zijn concurrentiepositie. Kopers betalen minder voor een bedrijf waarvan het bestaansrecht onder druk staat.
  • Toenemende afhankelijkheid van de eigenaar. Hoe langer een ondernemer doorgaat zonder opvolgingsstructuur op te bouwen, hoe moeilijker het wordt om het bedrijf over te dragen. Kopers waarderen bedrijven lager wanneer alle kennis, klantrelaties en processen bij één persoon liggen.
  • Verminderde onderhandelingspositie. Een ondernemer die moet verkopen vanwege gezondheid, vermoeidheid of financiële druk, verkoopt bijna altijd onder minder gunstige voorwaarden dan iemand die vanuit een positie van kracht verkoopt.
  • Gemiste marktomstandigheden. Sectoren kennen periodes met veel kopersactiviteit en hoge waarderingen. Die momenten zijn tijdelijk. Te lang wachten kan betekenen dat je de gunstige marktcyclus mist.
  • Persoonlijke kosten. Doorgaan terwijl de motivatie er niet meer is, heeft ook een persoonlijke prijs. Vermoeidheid, stress en een lager rendement op je inspanningen zijn reële gevolgen.

Welke alternatieven voor directe verkoop zijn er voor MKB-ondernemers?

MKB-ondernemers die nog niet klaar zijn voor een volledige verkoop, maar ook niet onbeperkt door willen gaan, hebben meerdere alternatieven. Een directe verkoop is niet de enige route naar een succesvolle uitstap of overdracht.

De meest relevante alternatieven zijn:

  • Gedeeltelijke verkoop (pre-exit). Je verkoopt een deel van de aandelen aan een investeerder of strategische partner, haalt daarmee kapitaal op en blijft zelf actief in het bedrijf. Dit geeft financiële zekerheid zonder volledig afscheid te nemen.
  • Management buy-out (MBO). Je verkoopt het bedrijf aan het eigen management. Dit is een logische route wanneer er capabele medewerkers zijn die het bedrijf willen en kunnen overnemen.
  • Management buy-in (MBI). Een externe manager neemt het bedrijf over, soms in combinatie met eigen financiering. Dit is een optie wanneer er geen interne opvolgingskandidaat is.
  • Bedrijfsopvolging binnen de familie. Voor familiebedrijven is generatieoverdracht een veelgekozen route. Dit vraagt om zorgvuldige voorbereiding op fiscaal, juridisch en persoonlijk vlak.
  • Strategische samenwerking of fusie. In plaats van volledig te verkopen, kun je samenwerken met een partij die aanvullende kracht biedt, zoals een grotere afzetmarkt, technologie of kapitaal.

Elk alternatief heeft zijn eigen voor- en nadelen, afhankelijk van de sector, de structuur van het bedrijf en de persoonlijke doelstellingen van de ondernemer. Een goede adviseur helpt je de opties naast elkaar te leggen voordat je een keuze maakt.

Hoe maak je een objectieve afweging tussen doorgaan en verkopen?

Een objectieve afweging tussen doorgaan en verkopen maak je door financiële, strategische en persoonlijke factoren systematisch naast elkaar te leggen, bij voorkeur met hulp van een onafhankelijke adviseur die geen belang heeft bij een bepaalde uitkomst. Emotie speelt bij deze beslissing altijd een rol, maar mag de analyse niet vervangen.

Een praktische aanpak bestaat uit de volgende stappen:

  1. Laat een waardebepaling uitvoeren. Zonder een objectieve inschatting van wat je bedrijf nu waard is, kun je geen goede afweging maken. Dit geeft je een concreet referentiepunt.
  2. Breng je persoonlijke doelen in kaart. Wat wil je bereiken, financieel en persoonlijk? Wanneer wil je stoppen? Wat doe je daarna? Deze vragen zijn net zo belangrijk als de financiële analyse.
  3. Beoordeel de groeikansen eerlijk. Is er nog realistisch groeipotentieel, of vlakt de groei af? Kijk hierbij ook naar de markt en concurrentie, niet alleen naar je eigen cijfers.
  4. Analyseer je afhankelijkheid als eigenaar. Hoe overdraagbaar is het bedrijf op dit moment? Zijn processen gedocumenteerd, zijn er sleutelfunctionarissen en is het klantenbestand divers? Dit bepaalt mede de verkoopbaarheid.
  5. Weeg de timing mee. Is de markt nu gunstig voor kopers? Zijn er veel partijen actief in jouw sector? Timing heeft directe invloed op de uiteindelijke prijs.

Een hulpmiddel dat veel ondernemers nuttig vinden, is de checklist bedrijf verkopen. Die geeft snel inzicht in hoe goed je bedrijf er op dit moment voor staat en waar nog werk te doen is.

Hoe Diligence helpt bij de keuze tussen doorgaan en verkopen

Bij Diligence begrijpen we dat de keuze tussen doorgaan met ondernemen en je bedrijf verkopen nooit puur financieel is. Het is een van de meest persoonlijke beslissingen die een ondernemer maakt. Wij begeleiden MKB-ondernemers bij precies deze afweging, zonder te sturen op een bepaalde uitkomst.

Wat wij concreet voor je doen:

  • Objectieve waardebepaling van je onderneming, zodat je weet wat je bedrijf nu waard is en wat het kan opleveren bij een goed voorbereide verkoop.
  • Strategisch advies over timing, voorbereiding en de meest passende transactievorm, van volledige verkoop tot gedeeltelijke overdracht of een opvolgingstraject.
  • Persoonlijke begeleiding van het hele traject, van eerste verkenning tot en met de overdracht bij de notaris, door een ervaren adviseur die de taal van de ondernemer spreekt.
  • Toegang tot een breed netwerk van kopers, investeerders en andere relevante partijen, zodat je niet afhankelijk bent van de eerste de beste geïnteresseerde.
  • Onafhankelijk advies dat aansluit bij jouw persoonlijke en zakelijke doelstellingen, niet bij een standaardoplossing.

Wil je weten hoe goed jouw onderneming er nu voor staat en wat een eventuele verkoop je zou kunnen opleveren? Bekijk dan de checklist bedrijf verkopen of neem contact op voor een vrijblijvend gesprek met een van onze adviseurs.

Gerelateerde artikelen